Szanowni Państwo,

Polska i Niemcy mają odmienne wspomnienia. Pewnie nie może być inaczej w wypadku dwóch narodów tak bardzo powiązanych przez los, ale o tak różnych historiach. Te odmienne wspomnienia Polaków i Niemców powodują często różnice zdań, kontrowersje, wzajemne oczekiwania, czasem wywołują też lęk i odosobnienie, co uwidacznia się w stosunkach polsko-niemieckich i na nie też oddziałuje. Za przykład może posłużyć dzień pierwszego września, rocznica, która jest znaczącym nośnikiem polskiej – a według nas i europejskiej – tożsamości, w Niemczech mija niemal niezauważona.

Przy tej różnorodności wspomnień istotne jest, by je kształtować i rozwijać w myśl prawdy i pokoju. Zwłaszcza jeśli te wspomnienia na siebie nachodzą czy się przecinają. Jeśli tak się właśnie stanie, to jest nadzieja, że te dwie kultury się do siebie zbliżą i może spotkają się w przyszłości w jednej europejskiej kulturze wspomnień i w bogatej w treść wspólnocie.

Prawda, pokój, wspólnota: to są wartości, które nas nie dzielą, lecz łączą. One są częścią naszej wspólnej tożsamości, tożsamości, która oznacza przynależność do tej samej cywilizacji. Owa przynależność już dzisiaj owocuje zaufaniem, czy też pomaga odzyskać to zaufanie.

Nas łączy także odraza i sprzeciw wobec takiego spojrzenia na człowieka, które sugeruje, że jego życie może być miej wartościowe, mniej sensowne, mniej naturalne. Wiemy, jakie zatrute owoce wydał brak poszanowania dla ludzkiego życia tu, w Niemczech i ilu niepełnosprawnych wymordowano. Przypominają mi się biblijne słowa: Coście zrobili najmniejszemu z moich braci, to żeście mi wyrządzili. W tej wspólnocie zamierzamy, zamierzają szanowni Państwo, pamiętać o ofiarach tego okropnego spojrzenia i je upamiętnić. Te ofiary nie mogą się okazać daremne, muszą nam pomóc być czujnymi i wzmacniać czujne społeczeństwo. Pomogą nam, jeśli Państwo zechcą.

Bardzo mi miło, że się tu dzisiaj spotykamy na otwarciu polsko-niemieckiego projektu, który zrealizują wspólnie Paritätischer Wohlfahrtsverband Związek Berliński i Stowarzyszenie Dialog-Współpraca-Rozwój z Zielonej Góry. Życzę Państwu udanej współpracy i wyniku, który będzie łączył, który zainicjuje żywe polsko-niemieckie partnerstwo wspomnień. Życzę nam wszystkim, żebyśmy przyczynili się do wzmocnienia szacunku w społeczeństwie wobec naszych najsłabszych, naszych najmniejszych braci, naszej wrażliwości względem nich.